Tijdens de EU Top op 18 en 19 december is geen overeenstemming bereikt binnen de Europese Raad om het EU-Mercosur vrijhandelsverdrag te ondertekenen. Frankrijk en Italië willen eerst meer waarborgen over de bescherming van Europese boeren.
De Europese Commissie en voorstanders doen er echter alles aan om het akkoord in januari in Paraguay te tekenen. Een geplande stemming op 22 december in de Europese Raad over de speciale beschermingsmaatregelen voor landbouw, werd uitgesteld tot minstens 9 januari 2026. Daarbij stelde Frankrijk dat er voortaan ook gelijkwaardige milieu-eisen aan importproducten moeten worden gesteld. Dit is nu nog niet opgenomen in het verdrag. Ook zijn ook de door het Europees Parlement aangenomen verbeterde beschermingsmaatregelen nog steeds onvoldoende om boeren ook daadwerkelijk te beschermen voor oneerlijke concurrentie en prijsdalingen. Dat is ook de mening van COPA Cogeca, andere boerenorganisaties en diverse platforms van Europese agrarische verwerkende bedrijven.
De kans blijft dus aanwezig dat er toch een blokkerende minderheid ontstaat in de Europese Raad. (Zie hier voor een overzicht hiervan per 15 december. ) Daarmee zou de deal van tafel gaan, dat kan ook als Mercosur-landen genoeg krijgen van de Europese bezwaren en het constant uitstellen.
Europese Parlement volgende horde
Mocht de Europese Raad toch instemmen, dan kan het verdrag ook nog vertraagd worden door het eerst aan de Europese Court of Justice (ECJ) voor te leggen. Hiertoe is een motie ingediend binnen het Europees Parlement. De stemming hierover zal pas volgend jaar plaatsvinden. Als over het voorleggen aan ECJ een meerderheid wordt gevonden, wordt de beslissing in het EP in ieder geval anderhalf tot twee jaar uitgesteld.
Mocht dit niet gebeuren dan zal de stemming over EU-Mercosur in het voorjaar van 2026 plaatsvinden. De kans dat het verdrag daar tegen wordt gehouden is nog steeds aanzienlijk. Platform ABC blijft zich samen met boeren- en maatschappelijke organisaties en vakbonden in Nederland, de EU en in Mercosur-landen verzetten tegen dit verdrag.
Boerendemonstraties ECVC, EMB en COPA Cogeca
Om de verdragen tegen te houden zijn demonstraties op straat essentieel. En – mede door het gebruikte geweld en de massale opkomst van boeren – haalden de boerenprotesten op 18 december in Brussel de gangbare media. Dit protest was georganiseerd door COPA Cogeca, waaronder LTO Nederland en er waren zo’n 10.000 boeren uit vele EU-landen. Zie dit bericht aan de vooravond ook over de stand van zaken over de onderhandelingen. https://vilt.be/nl/nieuws/boerenprotest-waarom-stop-mercosur-boodschappen-een-grote-impact-kunnen-hebben
Er waren 1.000 tractoren op straat en er ontstonden gewelddadige confrontaties tussen de boeren en de politie. Over de stand van een zaken en video van de demonstratie: https://www.aljazeera.com/news/2025/12/19/eu-delays-trade-deal-with-south-americas-mercosur-bloc-as-farmers-protest.
Ook de NOS publiceerde een artikel: https://nos.nl/artikel/2595067-groot-boerenprotest-in-brussel-vanwege-handelsakkoord-tussen-eu-en-zuid-amerika
Een dag eerder op 17 december hielden European Coordanition Via Campesina en European Milk Board een vreedzaam protest in Luik. Dat deden ze met deze oproep.
Die roept naast het verwerpen van EU-Mercosur op tot eerlijke prijzen via marktregulering in het GLB en behoud van het budget voor de periode na 2027.
Hierbij een verslag met citaten van vertegenwoordigers van de aanwezige boerenorganisaties: https://www.eurovia.org/press-releases/emb-and-ecvc-farmers-mobilise-at-liege-airport-no-to-the-eu-mercosur-agreement-yes-to-a-strong-cap-and-the-regulation-of-agricultural-markets/
Update ontwikkelingen in de Tweede Kamer
Op 16 december heeft een meerderheid van de Tweede Kamer zich voor het verdrag uitgesproken. Dit op basis van een motie van de VVD ondertekend door CDA, D66, JA21 en 50+, die buiten de orde werd ingediend tijdens een debat Buitenlandse Zaken. Hier de motie: https://www.tweedekamer.nl/downloads/document?id=2025D51686
Hier de uitslag van de hoofdelijke stemming:
Tegen: BBB, FvD, GL-PvdA, PVV, PvdD, SGP, SP, Volt (wegens de uitgestelde ontbossingswet)
Voor: D66, CDA, VVD, Volt, JA21, 50+
De uitslag: 76 voor, en 73 tegen. Dus nu hadden we Volt aan onze kant, en stemt 50+ voor, waarschijnlijk wegens hoop op kabinetsdeelname.
Daarna hadden we intensief met de fractie van de PvdDieren om nog een poging te doen om via motie, Nederland zich te laten onthouden tijdens de stemming in de Europese Raad. Zie hier de motie en de uitslag van de stemming, helaas kreeg deze geen meerderheid: https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/moties/detail?id=2025Z22253&did=2025D52638
Deze motie was naast op de grote verdeeldheid in de Kamer, gebaseerd op de onthouding door België, zie: https://vilt.be/nl/nieuws/belgie-zal-zich-onthouden-bij-stemming-mercosur